السيد الطباطبائي

376

نقدهاى علامه طباطبائى بر علامه مجلسى ( حواشى بر بحار الانوار ) ( فارسى )

مىفرمايد : بدان كه بداء از باورهائى است كه گمان كرده اند تنها شيع اماميّه به آن معتقد است ، و افراد كثيرى از مخالفين اعتقاد به بداء را بر شيعيان ، ايراد گرفته اند . در حالى كه حديث ها هم از جانب سنيان و هم از جانب شيعيان ، دربار بداء فراوان و مستفيض است . بداء در لغت به معنى « ظهور يك رأى و نظر كه قبلًا نبوده » است . بداء با اين معنى لغوى درباره خداوند متعال كاربرد ندارد . زيرا چنين معنائى لازم گرفته كه علم خداوند متعال بر چيزى حادث شود كه پيش از آن ، آن را نمى دانسته ، و اين محال است . و به همين جهت افراد كثيرى از مخالفان در اين باره بر شيع اماميّه « 1 » ، حمله كرده اند . بدون تحقيق مراد اصطلاحى از اين كلمه . حتى ناصبى متعصّب فخررازى درخاتم كتاب « المحصّل » خود ، از سليمان بن جرير نقل مىكند كه : ائمّه رافضه قول به بداء را براى شيعيان شان اختراع كرده اند ، زيرا به شيعيان شان مى گويند به زودى به حكومت و شوكت خواهند رسيد ، و چون آن چه مى گويند محقق نمى شود ، مى گويند « بدا لله تعالى » . بنگر به اين معاند ، چگونه تعصب كورش چشمانش را كور كرده ، نسبت كذب و خديعه به ائمّه دين مىدهد در حالى كه مخالف و مؤالف در فضل ، علم ، ورع ، و در اين كه متّقى ترين مردم ، و اعلاترين شان از نظر رفعت و شأن هستند . . . . . . . مجلسى ( ره ) سپس در يك كلام مشروح به ادلّ بداء از قرآن و احاديث اهل سنت و شيعه مى پردازد ، از آن جمله به آيه « يَمْحُوا اللَّهُ ما يَشاءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتابِ » نيز اشاره

--> ( 1 ) - علماى ما وقتى كه اصطلاح « اماميّه » را در اين قبيل موارد حسّاس ، مى آورند ، مرادشان تفكيك ميان شيعه ولايتى ، و شيعه وصايتى است . وصايتيان در بيش تر اصول با سنيّان همعقيده هستند . مانند زيديه و . . . - درباره ولايتيان و وصايتيان رجوع كنيد : « مكتب در فرايند تهاجمات تاريخى » سايت بينش نو .